Alternatief voor Vakbond

De arbeidsmarkt verandert, wordt sneller en internationaler. De verkoop van slechte hypotheken in de VS kan hier je baan kosten. Megafraude bij bedrijven in Italië of China kan je pensioenpremie omhoog jagen. Naast de vaste betrekking van wieg tot graf heb je een scala aan arbeidsrelaties, van schijnzelfstandige via nul-urencontract tot payroller.

Tegelijkertijd neemt de hoeveelheid zinloze regelgeving toe. Recent ingevoerde keurmerken in de zorg blijken niets te zeggen over de kwaliteit ervan. Het eveneens recent ingevoerde indexatielabel pensioenen zegt van alles, maar niet of je pensioen geindexeerd gaat worden. Docenten zijn een enorm deel van hun tijd kwijt aan externe en interne verantwoording terwijl de kwaliteit van het onderwijs achteruit is gehold.

• Aparte CAO’s voor onderwijsgevend en niet-ondergevend personeel
• Openbreken gedwongen winkelnering voor CAO’s (Het AVV wordt niet toegelaten tot CAO tafels vanwege convenanten)

• Alle docenten stemrecht voor docenten-CAO
• Opgelopen salarisachterstand inlopen
• Management moet in dienst staan van het primaire proces
• Meer zeggenschap voor docenten bij vormgeving onderwijs
• Geen payrolling in het onderwijs
• Vereenvoudigen organisatiestructuur onderwijsinstellingen
• Streefnorm: 60% van het budget moet naar het primaire proces
• Vak van docent waarderen op grond van opleidingsniveau en ervaring
• Afschaffen Hay model
• Terugdraaien FunctieWaardering bij hogescholen

De Sociaal-Economische Raad, SER in het kort, is volgens de website een "afspiegeling van sociaal-economisch Nederland". Volgens de website. De praktijk is anders. Er zitten vooral mannelijke 50-plussers in de SER. De meeste hebben bovendien een vast dienstverband en hebben een bovengemiddeld inkomen. Flexwerkers, freelancers en zzp'ers hebben geen afvaardiging in de SER. Het AVV wil dat de leden van de SER een afspiegeling zijn van de beroepsbevolking van de 21^e eeuw, niet die van de vorige eeuw.

Steeds meer mensen werken als zelfstandige of als freelancer. Het is niet ondenkbaar dat over een aantal jaar een miljoen werkenden niet als werknemer de kost verdient, maar als freelancer of Zelfstandige Zonder Personeel. Maar wetten, regelingen en voorzieningen gaan nog vaak uit van het idee dat iedereen in loondienst werkt.

Zo zijn de mogelijkheden om pensioen op te bouwen ook erg slecht: je bent meestal aangewezen op lijfrentepolissen bij een verzekeraar, en recent onderzoek wijst uit dat die daarbij gemiddeld 24% van de premie inhouden! Een arbeidsongeschiktheidsverzekering is voor veel zelfstandigen te duur.

Zelfstandigen hebben een slechte onderhandelingspositie, door de mededingingswetgeving. In de media bijvoorbeeld kunnen cameramensen, ondertitelaars, freelance journalisten geen afspraken maken over minimum tarieven, want dan worden ze op de vingers getikt door de NMA. Maar een groep met zelfstandigen is toch echt wat anders dan een supermarktconcern of Microsoft.

Flexwerkers noemen we de werknemers zonder vast contract: tijdelijke contracten, uitzendkrachten, oproepcontracten, nul-urencontracten, etcetera.

Vergelijkend onderzoek laat zien dat Nederland zo’n beetje de meest rigide regelingen heeft voor ontslag van vast personeel in Europa en de meest soepele regelingen voor flexwerkers. Veel bedrijven maken gebruik van een steeds groter wordende schil van flexwerkers om conjuncturele schommelingen op te vangen.

Werknemers met tijdelijke contracten dragen vaak wel premies af voor allerlei CAO-fondsen voor scholing etcetera, terwijl ze er nooit aanspraak kunnen maken. Versoberingen van de arbeidsvoorwaarden worden altijd afgewenteld op nieuw en op flexibel personeel. Het AVV wil de positie van flexwerkers verbeteren.

In feite bedoelen we dit nog een tikje algemener: zelfde werk op hetzelfde niveau, dan ook zelfde arbeidsomstandigheden en sociale zekerheden. Dit klinkt logisch, maar is het niet.

Een aantal voorbeelden: Veel vrouwen verdienen minder geld voor hetzelfde werk dan mannen. Vrijwel alle circa duizend CAO's in Nederland bevatten regelingen die speciaal voor ouderen gunstig zijn: seniorendagen, demotie voor ouderen met behoud van salaris (maar niet voor "jongeren" die zorg en werk willen combineren bijvoorbeeld), omgebouwde VUT-regelingen, etc. Oudere werknemers krijgen standaard een hogere ontslagvergoeding mee bij evenveel gewerkte jaren etc. Overigens berusten een heleboel van die regelingen op verboden leeftijdsonderscheid.

Het AVV wil dat mensen die hetzelfde werk doen op hetzelfde niveau in principe op dezelfde manier worden beloond, inclusief dezelfde sociale zekerheid.

In Nederland mogen alleen vakbondsleden stemmen over een Collectieve Arbeidsovereenkomst (CAO). Die CAO gaat vervolgens wel voor alle werknemers van een onderneming of een sector gelden.

1. gemiddeld is maar 25 % van de werknemers lid van een vakbond, de andere 75% mag dus niet meepraten.
2. aangezien de ledenaantallen van de meeste vakbonden al jaren dalen dreigt dit het draagvlak onder CAO’s te ondermijnen
3. de gemiddelde leeftijd bij veel vakbonden is rond de 50. Op die leeftijd heb je deels heel andere belangen dan rond bijvoorbeeld je dertigste.
4. bij de vakbonden hebben de zogeheten kaderleden erg veel invloed op de CAO. Die kaderleden zijn gemiddeld tegen de 60, en dat zie je aan de inhoud van CAO’s. Die gaan de laatste jaren voornamelijk over het behoud van oude rechten, zoals VUT, seniorendagen, demotie met behoud van salaris etc.

In sectoren waar weinig werknemers lid zijn van een vakbond, zouden vakbonden hun mandaat voor CAO-onderhandelingen kunnen krijgen via vakbondsverkiezingen. De Ondernemingsraad (OR) zou die bijvoorbeeld kunnen organiseren.

Belangenbehartiging van de outsiders op de arbeidsmarkt

Het AVV is een vakbond die opkomt voor werkenden die nu niet of nauwelijks vertegenwoordigd zijn in de overlegorganen. Werkenden wiens belangen minder behartigd worden: de outsiders op de arbeidsmarkt. Outsiders zijn bijvoorbeeld freelancers, flexwerkers, maar ook bepaalde groepen werknemers. Denk aan jongeren, die moeten betalen voor de vroegpensioenen van oudere werknemers. Of juist aan oudere werknemers en allochtonen, die worden gediscrimineerd op de arbeidsmarkt. Of docenten, die door allerlei maatregelen en slechte arbeidsvoorwaarden steeds minder toekomen aan hun vak: lesgeven.

Het AVV komt op voor mensen die zich niet thuis voelen bij traditionele vakbonden, maar wel een organisatie nodig hebben die voor hen opkomt.